در میان انبوه رویدادهای فرهنگی، گاهی اثری متولد میشود که فراتر از یک سروده، به «شناسنامه» یک جریان اجتماعی تبدیل میگردد. پویش فرهنگی «برای وطن بمان»، تازهترین خروجیِ هنری مجموعه فرهنگی «عاشوراییان» در اصفهان است که توانسته با درهمآمیختن مضامین آیینی، حماسی و ملی، تعریف جدیدی از پیوندِ میان «مردم» و «عشق به میهن» ارائه دهد.
از میدان بزرگمهر تا متن جامعه؛ خاطرهسازی با رویکرد «ایران قوی»
مجموعه فرهنگی «عاشوراییان» با هدفِ تثبیتِ جایگاه میدان بزرگمهر به عنوان یک کانونِ خاطرهساز و هویتی، استراتژی متفاوتی را در پیش گرفته است. هدف این است که هر زمان مخاطب از این نقطه شهر عبور میکند، پیوندی عاطفی و ذهنی با رویدادهای امیدبخش این مکان برقرار شود.
این نگاه راهبردی، به سفارشِ تولید شعری با عنوان «برای وطن بمان» از «حمید رمی» شاعر آیینی کشور منجر شد. رویکردِ مدنظر در این اثر، بازنماییِ «شعار فصل جدید انقلاب اسلامی مردم ایران آغاز شد» با تمرکز بر کلیدواژههای تقویتکننده اقتدار ملی بوده است. همانطور که در متن اشعار نیز مشهود است، شاعر با پیوند زدن مفاهیمِ «وارث آرش و رستم بودن» با «شیعه حسین (ع) بودن»، تلاش کرده تا دوگانه «عشق به دین» و «عشق به وطن» را در بستری از حماسه به هم گره بزند.
فراتر از یک سروده؛ پویشی در دل مردم
اگرچه رونمایی رسمی این اثر مصادف با جشن میلاد پیامبر اکرم (ص) در شهریورماه 1405 با صدای خواننده «مجید اللهوردی (مجال)» صورت گرفت، اما ریشههای این اثر به دهه محرم بازمیگردد. «برای وطن بمان» پیش از آنکه یک اثر استودیویی باشد، یک «نوا» بود که در تجمعات مردمی شکل گرفت.
بازخوردها در فضای مجازی و همخوانیِ پرشور مردم در دهه محرم با صدای مداحانی چون حاج محمد یزدخواستی و سید محمدرضا رضایی، نشان داد که این اثر توانسته نبضِ احساسات مخاطبان را در دست بگیرد. حاج محمد یزدخواستی در توصیف این پدیده هنری-اجتماعی میگوید: «شعر پایانی مجموعه عاشوراییان که با ملودی حماسی و مضامین مرتبط با میدان بزرگمهر اجرا شد، نمونهای موفق از این پیوند هنرمندانه بود که توانست عشق به وطن را در دل عزاداری جای دهد.»
حضور پرشور مردم؛ موتور محرک عاشوراییان
نکته قابل تأمل در این پروژه، نقشِ بیبدیلِ مخاطبان است. مسئولان مجموعه عاشوراییان اذعان دارند که کار اصلی را مردم کردهاند؛ کسانی که تحت هر شرایطی با حضور خود در اجتماعات، نه تنها «عاشوراییان» را در این مسیر حمایت کردند، بلکه با لطفِ بیپایانشان، تولیدکنندگانِ این سرود را غافلگیر کردند.
این استقبال، انگیزه را برای توسعه پروژه دوچندان کرده است؛ به طوری که پیگیری برای اجرای این اثر توسط «گروه سرود دختران عاشوراییان» به عنوان گام بعدی در توسعه این پویش در دستور کار قرار گرفته است.
بازگشت به عزت ملی
اشعار این اثر (از جمله: “منم وارث آرش و رستم دلیر / بیا شانه به شانه من عَلَم بگیر”) به وضوح نشان میدهد که «عاشوراییان» به دنبالِ یک «روایتِ جامع» است؛ روایتی که در آن، استقامت در برابر دشمن (رجزخوانی برای اهرمن) با امیدِ به آینده ایران (ایرانِ آینده باشد به دستمان) گره خورده است. این یعنی تلاشی برای عبور از نگاههای تکبعدی و رسیدن به الگویی که در آن «مقاومت» نه تنها یک وظیفه، بلکه یک «عشق» محسوب میشود.
در نهایت، «برای وطن بمان» نه یک ترانه، بلکه بخشی از دیانایِ هویتیِ میدان بزرگمهر شده است؛ نمادی از اینکه چگونه میتوان با ابزار هنر، در دلِ چالشهای زمانه، خاطراتی پایدار، غرورآفرین و امیدبخش برای مردم ساخت.
